Wrzuciłeś czyjeś zdjęcie do internetu? Zobacz, co Ci grozi!

Publikacja zdjęć w Internecie a ochrona wizerunku osoby fotografowanej

Publikacja zdjęć Internecie to nic innego jak rozpowszechnianie wizerunku osób na nich przedstawionych.

Zgodnie z brzmieniem art. 81 cyt. ustawy rozpowszechnianie wizerunku wymaga zezwolenia osoby na nim przedstawionej. W braku wyraźnego zastrzeżenia zezwolenie nie jest wymagane, jeżeli osoba ta otrzymała umówioną zapłatę za pozowanie.

Przepisy nie zawierają definicji słowa „wizerunek”. „Wizerunek to dostrzegalne, fizyczne cechy człowieka, tworzące jego wygląd i pozwalające na identyfikację osoby wśród innych ludzi. ( E. Wojnacka, Prawo do wizerunku w ustawodawstwie polskim, ZNUJ PWiOWI zeszyt 56 z 1990 r. )

W orzecznictwie zwraca się uwagę, iż wizerunek oznacza utrwalenie w formie, np. fotografii, portretu, rysunku itp. Rozpoznawalnej podobizny danej osoby. Może obejmować także inne charakterystyczne elementy pozwalające na identyfikację danej osoby, jak, np. charakteryzacja, ubiór, sposób poruszania się, kontaktowania otoczeniem.

Prawo do ochrony wizerunku, o którym mowa w art. 81 cyt. wyżej ustawy, przysługuje jedynie osobom fizycznym. Przepisy nie przewidują wspólnego prawa do wizerunku. Publikując zdjęcie np. pary młodej, rodziny mamy więc do czynienia nie z jednym lecz z kilkoma wizerunkami wspólnie utrwalonymi.

Ustawodawca nie wskazuje formy w jakiej zgoda osoby na publikację winna zostać udzielona. Może być udzielone zarówno ustnie jak i pisemnie, jednakże zgoda musi być wyraźna i wskazywać czas trwania zezwolenia, nie można jej domniemywać. „Osoba jej udzielająca musi mieć pełną świadomość nie tylko formy przedstawienia jej wizerunku, ale także miejsca i czasu publikacji, zestawienia z innymi wizerunkami i towarzyszącego komentarza.” ( Wyrok SA w Warszawie z dnia 12 lutego 1998 r., sygn. akt I ACa 1044/97 ).

Zgoda może być w każdym czasie odwołana, dlatego też warto w umowie uregulować ewentualne kwestie związane z cofnięciem zgody, np. poprzez wprowadzenie zapisów o karach umownych.

Ważne:

– nie można udzielić zgody abstrakcyjnej, tzn. „ ogóle”

– osoba fotografowana może się sprzeciwić publikacji zdjęć ( nie wyrazić zgody ) bez podawania przyczyny

– „osoba przedstawiona na zdjęciu fotograficznym może dowolnie ograniczyć zakres zezwolenia na jego rozpowszechnianie; zezwolić na publikację tylko w oznaczonym czasopiśmie i/lub tylko w związku z oznaczonymi czynnościami ( np. w związku z określonym tekstem artykułu prasowego ), wyznaczyć granice czasowe publikacji itp. „ ( wyrok SA w Krakowie z dnia 19 grudnia 2001 r., sygn. akt I ACa 957/01 ).

– „jeżeli osoba fotografowana wyraziła zgodę na publikację fotografii, dalsza publikacja jest dopuszczalna bez jej zgody, ale tylko pod warunkiem wskazania pierwotnego źródła publikacji i bez wprowadzania zmian w publikowanym zdjęciu, tzn. tylko z powołaniem okoliczności w jakich zostało ono wykonane i opublikowane po raz pierwszy”

– dla swego bezpieczeństwa fotograf winien zadbać, aby osoba fotografowana udzieliła zgody na publikacje wizerunku w formie pisemnej.

Zezwolenia nie wymaga rozpowszechnianie wizerunku:

– osoby powszechnie znanej, jeżeli wizerunek wykonano w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych , zawodowych,

– osoby stanowiącej jedynie szczegół całości takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczna impreza,

– jeżeli osoba potrzymała umówiona zapłatę za pozowanie ( np. modelki ), chyba że wyraźnie się sprzeciwiła publikacji zdjęć lub zastrzegła sobie, iż bez jej zgody zdjęcie nie może zostać opublikowane – wskazanym jest posiadanie pisemnego pokwitowania odbioru pieniędzy przez osobę fotografowaną bądź odpowiedniej umowy cywilno-prawnej.

 

Co grozi za umieszczanie w Internecie zdjęć danej osoby bez jej zgody?

Osoba taka może żądać:

– zaniechania działania,

– usunięcia jego skutków, np. poprzez publiczne złożenie oświadczenia o określonej treści,

– zadośćuczynienia,

– zapłaty odszkodowania, jeżeli osoba wykaże, że na skutek rozpowszechnienia jej wizerunku poniosła szkodę lub utraciła korzyści

– zapłaty odpowiedniej sumy na wskazany cel społeczny